13 нау, 2026 сағат 14:08

Әлем және Азия чемпионаттарына негізгі іріктеу Шымкентте өтуде

Шымкентте Қазақстанның 2026 жылғы сеньорлар арасындағы шахмат чемпионаты басталды. Шахматшылар 50 жастан жоғары және 65 жастан жоғары жас санаттарында классика, рапид және блиц бойынша үздіктерді анықтайды.

Жарысқа 1962–1976 жылдары туған ойыншылар (50+ санаты) және 1961 жылғы және одан жоғары туған ойыншылар (65+ санаты) қатысуда.

Чемпионат қорытындысы ұлттық құрамаларды қалыптастыруда ескеріледі, атап айтқанда:

• Сеньорлар арасындағы командалық әлем чемпионатына (FIDE World Senior Teams Championships 2026, 19–28 сәуір, Дуррес, Албания);

• Жеке әлем чемпионатына (FIDE World Senior Chess Championships 2026, 2–15 қараша, Врнячка-Баня, Сербия);

• Азия чемпионатына (Asian Senior Chess Championship 2026, уақыты мен орны әлі белгісіз).

Чемпионатқа қатысуға 97 ойыншы тіркелді:

• Әйелдер: 13 (50+) және 9 (65+);

• Ерлер: 34 (50+) және 41 (65+).

Регламент бойынша:

• Әйелдер 50+ — 7 тур, швейцар жүйесі;

• Әйелдер 65+ — 8 тур, айналмалы жүйе;

• Ерлердің екі санатында да — 9 тур, швейцар жүйесі.

Әйелдер 50+ санатында рейтингтік фавориттер төрттігі көш бастайды деп күтілуде: WFM Виктория Иржанова (2087, Алматы), WIM Әлфия Төребаева (2021, Астана), WGM Елена Анкудинова (1972, Павлодар облысы), Елена Гайченя (1935, Алматы). Дегенмен, басқа қатысушылардың да өз мақсаттары бар.

Әйелдер 65+ санатында көшбасшы – осы санатта алғаш рет ойнайтын WFM Ирина Буланова (1972, Алматы). Оған былтырғы чемпионка, 87 жастағы (!) Инна Матвеева-Попрукайло (1667, Алматы), Зайтуна Тұралияева (1643, Ақтөбе облысы), Елена Деревянко (1636, Жамбыл облысы) және басқалары қарсыласады.

Ерлер 50+ санатында былтырғы құрама мүшелері – GM Мұртас Қажығалиев (2518), GM Павел Коцур (2478), IM Валерий Мина (2273) және 50 жасқа толған GM Петр Костенко (2338/неакт.) қатыспайды. Старттық тізімді алты «екі мыңдық» бастайды: IM Ерлан Тікжанов (2247), Абай Ақшыбеков (2158, Жамбыл облысы), FM Нұрлан Досов (2131, Астана), Олег Головчук (2087, Шымкент), Галымжан Ибраев (2031, Қызылорда облысы), Нұрлан Тілеубай (2029, Қостанай облысы).

Ерлер 65+ санатында Азия чемпионаты-2025 чемпионы IM Марат Примбетов (осы жолы босатылған) және жаңа «дебютант» бар: 50+ санатынан ауысқан GM Серікбай Темірбаев (2358, Ақмола облысы). Тағы бір атақты шахматшы – IM Владислав Насыбуллин (2285, Астана). Оларға Александр Звягин (2142, Шымкент), Қуанышбек Жұмадуллаев (2069, Түркістан облысы), Тұлқын Рабиев (1988, Түркістан облысы), Ұран Бекентаев (1984, Ақтөбе облысы), Ханиф Хусаинов (1974, Ақмола облысы), Виктор Журавлёв (1958/неакт., Астана), IM Айтқазы Баймұрзин (1950, Жамбыл облысы) және басқалары қарсыласады.

Кесте:

• 12–18 наурыз — классика 90+30 (партияға 90 минут + әр жүрістен бастап 30 секунд қосылады);

• 19 наурыз — рапид 10+5;

• 20 наурыз — блиц 3+2.

Жалпы турнирдің кепілдендірілген жүлде қоры – 3 млн теңге. Барлық жеңімпаздар мен жүлдегерлер медальмен қатар ақшалай сыйақы алады:

• Классикада: 1-орын – 250 000 теңге, 2-орын – 150 000 теңге, 3-орын – 100 000 теңге;

• Рапид және блицте: 1-орын – 60 000 теңге, 2-орын – 40 000 теңге, 3-орын – 25 000 теңге.

Бұл чемпионат – сеньорлар арасындағы ең беделді әлемдік және азиялық жарыстарға тікелей іріктеу. Алдағы күндердегі жеңімпаздар мен жүлдегерлер Қазақстан намысын халықаралық аренада қорғауға құқық алады. Біздің ардагерлер шахматта жас емес, тәжірибе мен күш маңызды екенін бірнеше рет дәлелдеген.